Sözleşmelerin hazırlanması, incelenmesi ve müzakeresi aşamalarında müvekkillerimizin ihtiyaçlarını ve ekonomik hedeflerini esas alıyoruz. Olası riskleri anlaşılır biçimde açıklıyor, üzerinde uzlaşılan koşulların sözleşmeye doğru ve eksiksiz yansıtılmasına dikkat ediyoruz. Bu doğrultuda, hukuki belirsizlikleri ortadan kaldırmayı ve ticari ilişkilerin sağlam temeller üzerine kurulmasını hedefliyoruz.
Sözleşmelerin Hukuki Risk Analizinin Yapılması
Müvekkillerimiz zaman zaman istedikleri şartların hukuki sonuçlarını değerlendirmeden sözleşmeye aktarılmasını talep edebilmektedir. Ancak sözleşme koşulları, yalnızca kanunun çizdiği sınırlar içinde serbestçe belirlenebilir. Tarafların sözleşme yapma özgürlüğü sınırsız değildir. Bu nedenle bir hükmün sözleşmede yer alması ve taraflarca kabul edilmesi, her durumda hukuken geçerli olduğu anlamına gelmez.
Uygulamada, kişilerin sözleşmedeki geçersiz hükümlere güvenerek çokça riskli işlem yaptığına şahit oluyoruz. Sözleşmenin hukuki risk analizi; geçersiz olabilecek hükümleri, belirsiz ifadeleri ve taraflar açısından beklenmedik sorumluluklar doğurabilecek düzenlemeleri belirlemeyi amaçlar.
Müzakere aşamasında avukat desteği alınması, bu risklerin sözleşme imzalanmadan önce değerlendirilmesine ve gerekli değişikliklerin yapılmasına yardımcı olur. Sözleşmeleri müvekkillerimizin ihtiyaçları doğrultusunda inceliyor; ileride ortaya çıkabilecek belirsizliklerin, uyuşmazlıkların ve maddi kayıpların önlenmesine yönelik çalışıyoruz.
Kira Sözleşmeleri
Kira bedeli, artış koşulları, depozito, kullanım amacı, bakım ve onarım sorumlulukları ile sözleşmenin sona ermesine ilişkin hükümlerin açık ve hukuka uygun biçimde belirlenmesi önem taşır. Kira süresinin tarafların ihtiyaçları gözetilmeden uzun tutulması, kira artışının açık ve hesaplanabilir biçimde düzenlenmemesi veya sözleşmede öngörülen geçerli bildirim sürelerine uyulmaması hem kiracı hem de kiraya veren açısından hak kayıplarına yol açabilir.
Müvekkillerimizin kira sözleşmesi hazırlarken en çok karışıklık yaşadığı konu KDV ve stopaj meseleleridir. Kira bedelinin net mi brüt mü olduğunun ve uygulanması halinde KDV’nin bedele dahil olup olmadığının açıkça belirtilmemesi, taşınmaz sahibinin beklediğinden daha düşük bir kira bedeli tahsil etmesine neden olabilir. Bu nedenle sözleşmede, mal sahibine ödenecek net tutar ve vergilerin nasıl karşılanacağı açıkça düzenlenmelidir.
Örnek olarak, iş yerini kiraya veren taşınmaz sahibinin kira sözleşmesinde aylık kira bedeli brüt 100.000 TL olarak belirlenmişse, bu tutarın 20.000 TL’si stopaj olarak vergi dairesine, kalan 80.000 TL’si ise taşınmaz sahibine ödenir. Taşınmaz sahibi hesabına 100.000 TL geçmesini istiyorsa kira bedelinin “100.000 TL + Stopaj” şeklinde belirtilmesi zorunludur. Bu nedenle, sözleşmeleriniz hazırlanırken hukuki destek alınması, ödeme koşullarının açıkça belirlenmesi ve olası uyuşmazlıkların önlenmesi açısından önemlidir.
Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmeleri
Kat karşılığı inşaat sözleşmesi, diğer adıyla arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi, özellikle kentsel dönüşüm uygulamaları başta olmak üzere çokça kez karşımıza çıkmaktadır. Bu sözleşmelerde yeni binadaki paylaşımın, varsa ek ödemelerin, teminatların ve teslim koşullarının ayrıntılı biçimde düzenlenmesi önem arz eder. Sözleşmenin imzalanmadan önce hukuki açıdan incelenmesi, maliklerin haklarının korunmasına ve süreçte yaşanabilecek belirsizliklerin azaltılmasına yardımcı olur.
Franchise, Bayilik ve Distribütörlük
Franchise sözleşmeleri ise bir işletmenin markasını, iş modelini ve işletme yöntemlerini belirli koşullar ve bedeller karşılığında başka bir işletmenin kullanımına sunmasını düzenler. Bayilik sözleşmesi, bir işletmenin ürün veya hizmetlerinin başka bir işletme tarafından müşterilere sunulmasına ilişkin koşulları düzenler. Distribütörlük sözleşmesinde ise distribütör, tedarikçiden aldığı ürünleri kendi adına ve hesabına satarak belirli bir bölge veya pazardaki dağıtımını üstlenir. Bu sözleşmelerde satış bölgesi, tek satıcılık hakkı, tedarik koşulları, satış hedefleri ve tarafların sorumluluklarının açıkça belirlenmesi önem taşır.
Münhasır satış hakkı, bir ürünün belirli bir bölgede yalnızca bir bayi veya distribütör tarafından satılabilmesidir. Bayilik veya distribütörlük sözleşmesinde bu hakkın tanınıp tanınmadığı açıkça belirtilmelidir. Sözleşme sona erdiğinde ise sağlayıcının, bayi veya distribütörün kazandırdığı müşterilerden yararlanmaya devam etmesi ve bayi veya distribütörün kazanç kaybına uğraması durumunda, sözleşmenin niteliğine ve kanuni koşullara göre denkleştirme tazminatı gündeme gelebilir.
Cezai Şarttan Kaynaklanan Uyuşmazlıklar
Cezai şartın hangi koşullarda talep edilebileceği ve aşırı bulunan tutarın indirilmesi gibi konular, Türk Borçlar Kanunu’ndaki özel düzenlemeler ve yargı içtihatları çerçevesinde değerlendirilir. Çokça kez karşımıza gelen yanılgılardan biri, sözleşme ihlal edildiğinde hem ürünün tesliminin veya hizmetin yerine getirilmesinin hem de cezai şartın birlikte aynı anda istenebileceğidir. Oysa bu taleplerin birlikte ileri sürülüp sürülemeyeceği, cezai şartın türüne ve sözleşmedeki düzenlemeye bağlıdır. Bu nedenle cezai şart hükümlerinin tarafların ekonomik hedefleri, sözleşmenin niteliği ve kanuni sınırlar gözetilerek hazırlanması önem taşır.